Handhaven van de handelsnaam

In de vorige blog heb je gelezen aan welke eisen een goede handelsnaam voldoet. Je wordt als ondernemer beschermd tegen misleiding of verwarring die ontstaat wanneer jouw handelsnaam gebruikt wordt door anderen. Je wil natuurlijk niet dat jouw concurrent met een door jou gekozen naam aan de haal gaat en dat iemand dus profiteert van jouw werk en geld. Jouw klant wordt ook beschermd als jij een goede handelsnaam hebt gekozen. Je voorkomt met een goede handelsnaam namelijk dat jouw klant per ongeluk voor de concurrent kiest. Belangrijk dus dat je altijd de door jou gekozen handelsnaam gebruikt. Doe dit bijvoorbeeld ook door een goede domeinnaam te claimen en op sociale media ook steeds dezelfde naam te gebruiken.

Artikel 5 Handelsnaamwet

Het belang dat niemand jouw handelsnaam gebruikt, heeft zijn grondslag in artikel 5 van de Handelsnaamwet (hierna Hnw). In dit artikel spelen de volgende elementen een belangrijke rol:

– jongere gelijke of gelijkende handelsnaam;

– verwarringsgevaar, vanwege de plaats van vestiging en de aard van de onderneming.

Jongere gelijke of gelijkende handelsnaam

De handelsnaam die jouw concurrent voert, mag volgens art. 5 Hnw slechts in geringe mate afwijken van jouw handelsnaam. Artikel 5 Hnw beschermt jou als jij de handelsnaam het eerst rechtmatig voerde. Wil je dit vaststellen, vertrouw dan niet blind op de datum van inschrijving bij de Kamer van Koophandel, maar zoek verder tot het moment waarop de handelsnaam voor het eerst rechtmatig gebruikt werd. Doe je dit onderzoek niet zorgvuldig dan worden de rollen misschien wel omgedraaid als blijkt dat jij jouw handelsnaam minder lang rechtmatig voert!

Verwarring

In artikel 5 Hnw is verder bepaald dat het verbod op het voeren van een gelijkende handelsnaam geldt voor zover er verwarring te duchten is. Het gaat bij het vaststellen van verwarring in beginsel om het normale, niet goed oplettende publiek. Wanneer jouw onderneming een speciaal deskundig publiek heeft dan kan verwarring ook op grond van deze deskundigheid worden bepaald. Bij het vaststellen van verwarringsgevaar moet rekening gehouden worden met alle omstandigheden die het verwarringsgevaar in de hand werken of tegenstaan. Twee verwarringsfactoren zijn de aard van de onderneming en de plaats van vestiging. In deze digitale wereld is dit laatste best lastig omdat veel bedrijven online hun producten en diensten aanbieden en dus niet beperkt zijn tot een fysieke vestigingsplaats. De vestigingsplaats zal bij de beoordeling van verwarring dus met name een rol spelen bij plaatselijke ondernemingen, zoals horecagelegenheden. Denk aan de Rodrizio Rotterdam uitspraak in de vorige blog.

Een voorbeeld waar artikel 5 Hnw centraal stond, is een zaak die voorkwam bij het Hof Amsterdam op 29 januari 2019. Addcomm vordert dat Appcomm wordt bevolen het gebruik van de handelsnaam Appcomm te staken. Addcomm beargumenteert dat de gevoerde handelsnaam in geringe mate afwijkt van haar eigen, oudere handelsnaam en dat daardoor, mede gelet op de aard en geografische reikwijdte van de dienstverlening, verwarring kan ontstaan. Tussen partijen bestaat discussie over de aard van de activiteiten, omdat Appcomm alleen op maat gemaakte apps levert, terwijl dit voor Addcomm slechts een beperkt deel van de activiteiten vormt. Beide ondernemingen bieden hun diensten aan in heel Nederland.

Het Hof bepaalt dat de namen in het geheel bekeken moeten worden en dat een vergelijking gemaakt moet worden van de kenmerkende bestanddelen. Het hof oordeelt dat het publiek het bestanddeel ‘comm’ zal opvatten als een verwijzing naar de diensten van de bedrijven. Een verwijzing naar de diensten van de onderneming zal minder snel aanleiding kunnen zijn tot verwarring, aldus het Hof.

Bij de bepaling of het relevante publiek de handelsnamen als overeenstemmend ervaart, ligt daarom de nadruk op de bestanddelen ‘Add’ (Engelstalige verwijzing naar ‘advertentie’ en added value’) en ‘App’ (wat een afkorting is van applicatie). Wat betreft het relevante publiek kan nog opgemerkt worden dat sprake is van professionele afnemers en overheidsinstanties en dat dus een hoger niveau van oplettendheid mag worden verwacht. Door deze oplettendheid zal het publiek zich bewust zijn van de verschillen in de beide handelsnamen en zal minder snel verwarring ontstaan. Het Hof wijst de vordering van Addcomm dus af.

Handhaven buiten rechte

Als jij van mening bent dat op grond van het bovenstaande sprake is van een verwarrende handelsnaam dan kan je een aantal dingen doen:

Verzoek je concurrent om het gebruik van de handelsnaam te staken of doe een verzoek de handelsnaam te wijzigen. De wijziging moet zodanig zijn dat de verwarring wordt weggenomen. We raden je aan om in beide gevallen een vriendelijke en duidelijke (sommatie)brief te sturen.

Vriendelijk omdat de concurrent zich misschien van geen kwaad bewust is en je natuurlijk niet wil dat hij zich in dat geval aangevallen voelt door een pittige, juridische brief. We raden daarom ook af om meteen te dreigen met verdere juridische maatregelen.

De brief moet behalve vriendelijk ook duidelijk genoeg zijn, want of de concurrent nu wel of geen kwaad in de zin heeft, naar jouw mening is er sprake van verwarring tussen jullie handelsnamen. Zorg dat je in elk geval beschrijft tot welke verplichtingen jouw concurrent wat jou betreft gehouden is. Natuurlijk of het gaat om staking of wijziging, maar vermeld ook expliciet dat alle vermeldingen van websites e.d. verwijderd worden. Als je zekerheid wil of je brief is aangekomen, kan je de brief ook aangetekend versturen.

Procederen

Mocht het verzoek tot staking of wijziging van de handelsnaam geen resultaat hebben dan kun je overwegen om verdere juridische stappen te nemen. Belangrijk is in elk geval dat je goed kunt aantonen wat jouw schade is als gevolg van de onrechtmatige gedraging van je concurrent. Je zal verder een aantal dingen moeten afwegen.

Het verzoekschrift tot wijziging kan ingediend worden bij de kantonrechter op grond van artikel 6 Hnw. Procederen met een advocaat is niet nodig.

Het overtreden van het verbod uit artikel 5 van de Handelsnaamwet loopt via de dagvaardingsprocedure bij de rechtbank en hiervoor geldt verplichte procesvertegenwoordiging.

Tot slot moet je er rekening mee houden dat wanneer je in het ongelijk wordt gesteld je de redelijke en evenredige proceskosten van de in het gelijk gestelde partij moet vergoeden op grond van artikel 1019h Rv. In de zaak tussen Addcomm en Appcomm wordt Addcomm veroordeeld in de kosten van het geding. Het hof Amsterdam heeft de redelijke en evenredige kosten op basis van artikel 1019h Rv toegewezen tot een bedrag van afgerond €13.000.

 Samenvattend

  • controleer jouw rechten en de rechten van de concurrent. In een volgende blog in deze serie zal aandacht worden besteed aan de handhaving wanneer een van jullie de naam van de onderneming ook als merk heeft ingeschreven of als domeinnaam gebruikt.
  • stel vast sinds wanneer beide ondernemingen gebruik maken van de handelsnaam;
  • verzamel bewijsmateriaal met betrekking tot het gebruik van de handelsnaam en met betrekking tot de schade die je lijdt ten gevolge van de onrechtmatige gedraging;
  • maak een inschatting van kansen, risico’s en kosten;
  • probeer eerst via een (sommatie)brief het gebruik van de handelsnaam te laten staken of de handelsnaam te laten wijzigen en bewaar verzendbewijzen en reacties;
  • overweeg een juridische procedure.

 Wij realiseren ons dat bij het handhaven van je handelsnaam veel komt kijken. Ons uitgangspunt is om met de concurrent een goede regeling te treffen, zodat een gang naar de rechter achterwege kan blijven. Soms zal het echter nodig zijn om een verzoekschrift of dagvaarding in te dienen. Lady Lawyer adviseert je graag bij het maken van een goede keuze tussen kansen, risico’s en kosten. Lady Lawyer kan uiteraard ook helpen bij het opstellen van een goede sommatiebrief.

Tot slot

Een handelsnaam kan ook inbreuk maken op een ingeschreven merk. Een merkenrecht biedt een veel ruimere beschermingsomvang dan een handelsnaam. Een voorwaarde is dat het merk is ingeschreven en dat het merk voldoende onderscheidend vermogen heeft voor de waren of diensten die onder het merk worden aangeboden. Of jouw handelsnaam geschikt is als merk en hoe je merkenrechtelijke bescherming kunt verkrijgen, wordt besproken in een volgende blog in deze serie.

Anne-Fleur Filemon

Anne-Fleur Filemon helpt ondernemers binnen het intellectueel eigendomsrecht en is tevens docent bij de opleiding HBO-Rechten. Haar expertise ligt bij merken, handelsnamen en reclame.Houdt van powerlifting, maar ook van een drankje, kaasje en chocolaatje. Is daarnaast vaak bezig met de eeuwige klussen in haar jaren ’30 huis.